Esta pàgina es referix únicament a aquelles espècies d'aus que han desaparegut i que són conegudes únicament pel registre fòssil; per a les aus desaparegudes en época històrica, principalment durant l'últim mileni, vore Anex:Aus extintes

En esta pàgina es mostra una llista dels tàxons d'aus coneguts a partir de fòssils. El terme "au" resulta ambigu en la classificació actual i existixen vàries accepcions del terme, degut a que no existix una llínea divisòria clara entre este grup i el dels dinosauris terópodos relacionats. Per a evitar confusió, en esta pàgina el terme fa referència als tàxons del clado Avialae, que conté a les aus modernes i els seus antepassats, aixina com varis grups extints en el Mesozoico.

Les relacions entre els distints gèneros i espècies d'aus fòssils són a sovint difícils de determinar, degut a que molts estan únicament representats per material molt fragmentario i a que el procés de fossilisació impedix l'obtenció d'informació per mig de seqüenciació d'ADN, ARN o proteïnes, ferramentes usades per a establir les relacions entre aus modernes. Per este motiu, en vàries seccions de la llista els tàxons s'inclouen en la categoria incertae sedis, que determina el desconeiximent de les seues relacions en atres aus en el mateix grup.

Aus basals

En este grup s'inclouen aus primitives, en una coa llarga i òssea i generalment sense vèrtebres fusionades. Els gèneros inclosos en esta categoria són en ocasions exclosos del clado Avialae segons l'estudi realisat, que pot proporcionar una nova classificació al tàxon a partir de nova informació.

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Archaeopteryx A. litographica Jurásico (Kimmeridgiense i Titoniense) Erro al crear miniatura: 50 cm (llongitut)
 
Anchiornis A. huxleyi Jurásico (Oxfordiense)   40 cm (llongitut)
 
Aurornis A. xui Jurásico (Oxfordiense)   50 cm (llongitut)
 
Balaur B. bondoc Cretácico (Maastrichtiense)   1.8-2.1 m (llongitut)
 
Dalianraptor D. cuhe Cretácico (Aptiense)  
Jeholornis J. prima Cretácico (Aptiense)   1 m (llongitut)
 
Jixiangornis J. orientalis Cretácico (Aptiense)  
 
Wellnhoferia W. grandis Jurásico (Kimmeridgiense i Titoniense) Erro al crear miniatura:
 
Xiaotingia X. zhengi Jurásico (Oxfordiense)  
 
Yandangornis Y. longicaudus Cretácico (Santoniense)   58.8 cm (llongitut)
Zhongjianornis Z. yangi Cretácico (Aptiense)  

Avialae incertae sedis

En esta llista s'inclouen gèneros del clado Avialae que no es poden assignar a un grup més específic

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
"Ichthyornis" I. minusculus Cretácico (Turoniense)  
Qinornis Q. paleocenica Paleógeno (Paleoceno)  

Pigostilios basals

Artícul principal → Pygostylia.

En este grup s'inclouen pigostilios (aus en pigostilo) que no han desenrollat el tórax propi dels ornitotoráceos

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Chongmingia C. zhengi Cretácico (Aptiense)  

Clado Confuciusornithiformes

Artícul principal → Confuciusornithiformes.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Changchengornis C. hengdaoziensis Cretácico (Barremiense i Aptiense)  
 
Confuciusornis C. sanctus
C. dui
C. feducciai
C. jianchangensis
Cretácico (Aptiense)   70 cm (llongitut)
 
Evgenavis E. nobilis Cretácico (Barremiense i Aptiense) Erro al crear miniatura:
Eoconfuciusornis E. zhengi Cretácico (Hauteriviense)  
 
Jinzhouornis J. yixianensis
J. zhangjiyingia
Cretácico (Aptiense)  
Proornis P. coreae
Cretácico Erro al crear miniatura: nomen nudum
Zhongornis Z. haoae Cretácico (Aptiense)  

Família Omnivoropterygidae

Artícul principal → Omnivoropterygidae.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Omnivoropteryx O. sinousaorum Cretácico (Aptiense)  
Sapeornis S. chaoyangensis Cretácico (Aptiense i Albiense)  
 

Subclasse Enantiornithes

Artícul principal → Enantiornithes.

Les enantiornitas són aus cretáciques que conserven garres en les ales i dents en el pico.

Enantiornithes basals i incertae sedis

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Cerebavis C. cenomanica Cretácico (Cenomaniense) Erro al crear miniatura:
Cruralispennia C. multidonta Cretácico (Barremiense)  
Erro al crear miniatura:
Dalingheornis D. liweii Cretácico (Aptiense)  
Dunhuangia D. cuii Cretácico (Aptiense)  
Elsornis E. keni Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Feitianius F. paradisi Cretácico (Aptiense)  
Holbotia H. ponomarenkoi Cretácico (Hauteriviense i Aptiense) Erro al crear miniatura:
Houornis H. caudatus Cretácico (Aptiense)  
Linyiornis L. amoena Cretácico (Aptiense)  
Monoenantiornis M. sihedangia Cretácico (Aptiense)  
Navaornis N. hestiae Cretácico  
Paraprotopteryx P. gracilis Cretácico (Hauteriviense)  
Parvavis P. chuxiongensis Cretácico (Turoniense i Santoniense)  
Piscivorenantiornis P. inusitatus Cretácico (Berriasiense)  
Pterygornis P. dapingfangensis Cretácico (Aptiense)  
Xiangornis X. shenmi Cretácico  
Yuanjiawaornis Y. viriosus Cretácico (Aptiense)  

Família Iberomesornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Iberomesornis I. romerali Cretácico (Barremiense)   10-15 cm (envergadura)
 

Família Kurzholiidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Kuszholia K. romerali Cretácico (Santoniense)  

Família Laevisoolithidae (Ootaxón)

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Laevisoolithus L. sochavai Cretácico (Maastrichtiense) Erro al crear miniatura: Oogénero
Subtiliolithus S. kachchhensis
S. microtuberculatus
Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura: Oogénero
Tipoolithus T. achloujensis Cretácico (Maastrichtiense) Erro al crear miniatura: Oogénero

Família Liaoningornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Eoalulavis E. hoyasi Cretácico (Barremiense)   20 cm (envergadura)
Liaoningornis L. longidigitris Cretácico (Aptiense) Erro al crear miniatura:

Euenantiornithes basals

Artícul principal → Euenantiornithes.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Catenoleimus C. anachoretus Cretácico (Turoniense)  
Cratoavis C. cearensis Cretácico (Aptiense i Albiense) Erro al crear miniatura:
Elbretornis C. bonapartei Cretácico (Maastrichtiense)  
Eocathayornis E. walkeri Cretácico (Aptiense)  
Flexomornis F. howei Cretácico (Cenomaniense)  
Fortunguavis F. xiaotaizicus Cretácico (Aptiense)  
Grabauornis G. lingyuanensis Cretácico (Barremiense)  
Houshanornis H. huji Cretácico Inferior  
Largirostrornis L. sexdentornis Cretácico (Aptiense)  
Lectavis L. bretincola Cretácico (Maastrichtiense)  
Martinavis M. cruzyensis
M. minor
M. saltariensis
M. vincei
M. whetstonei
Cretácico (Campaniense i Maastrichtiense)  
Erro al crear miniatura:
 
Yungavolucris Y. brevipedalis Cretácico (Maastrichtiense)  
 

Família Liaoxiornithidae

Esta família és l'única inclosa en el clado Liaoxiornithiformes

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Liaoxiornis L. delicatus Cretácico (Barremiense)  
 

Família Pengornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Chiappeavis C. magnapremaxillo Cretácico (Aptiense)  
Eopengornis E. martini Cretácico (Hauteriviense)  
Pengornis P. houi Cretácico (Aptiense)  
Parapengornis P. eurycaudatus Cretácico (Aptiense)  

Família Protopterygidae

Esta família és l'única inclosa en el clado Protopterygiformes

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Hebeiornis H. fengningensis Cretácico (Aptiense)  
Jibeinia J. luanhera Cretácico (Aptiense)  
Protopteryx P. fengningensis Cretácico (Berriasiense)  

Eoenantiornithiformes

Família Eoenantiornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Dapingfangornis D. sentisorhinus Cretácico (Aptiense)  
Eoenantiornis E. buhleri Cretácico (Barremiense i Aptiense)  
 

Família Bohaiornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Bohaiornis B. guoi Cretácico (Aptiense)  
Longusunguis L. kurochkini Cretácico (Aptiense)  
Parabohaiornis P. martini Cretácico (Aptiense)  
Shenqiornis S. mengi Cretácico (Aptiense)  
Sulcavis S. geeorum Cretácico (Aptiense)  
Zhouornis Z. hani Cretácico (Aptiense)  
 

Longipterygiformes

El clado Longipterygiformes conta en una sola família, Longipterygidae.

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Boluochia B. zhengi Cretácico (Aptiense i Albiense)  
Camptonodus C. yangi Cretácico (Aptiense)  
Longipteryx L. chaoyangensis Cretácico (Aptiense)   15 centímetros
 
Longirostravis L. hani Cretácico (Barremiense)  
Otogornis O. genghisi Cretácico  
Rapaxavis R. pani Cretácico Inferior  
 
Shanweiniao S. cooperorum Cretácico (Aptiense  
 
Shengjingornis S. yangi Cretácico (Aptiense  

Cathayornithiformes

Família Alethoalaornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Alethalaornis A. agitornis Cretácico (Aptiense]  

Família Concornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Concornis C. lacustris Cretácico (Barremiense)  
Noguerornis N. gonzalezi Cretácico (Barremiense)  
Qiliania Q. graffini Cretácico (Aptiense)  

Família Cathyornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Cathayornis C. yandica
C. caudatus?
C. aberransis?
C. chabuensis?
Cretácico (Aptiense) Erro al crear miniatura:
 
Gracilornis L. jiufotangensis Cretácico (Aptiense)  
Longchengornis L. sanyanensis Cretácico (Aptiense)  
 
Sinornis S. santensis Cretácico (Aptiense i Albiense)  

Enantiornithiformes

Família Avisauridae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Avisaurus A. archibaldi
A. gloriae
Cretácico (Maastrichtiense)  
 
Bauxitornis B. mindszentyae Cretácico (Santoniense) Erro al crear miniatura:
 
Cuspirostrisornis C. houi Cretácico (Aptiense)  
Enantiophoenix E. electorphyla Cretácico (Cenomaniense) Erro al crear miniatura:
Halimornis H. thompsoni Cretácico (Campaniense)  
Intiornis I. inexpectatus Cretácico (Campaniense)  
Mystiornis M. cyrili Cretácico (Barremiense i Aptiense) Erro al crear miniatura:
Neuquenornis N. volans Cretácico (Santoniense)  
Soroavisaurus S. australis Cretácico (Maastrichtiense)  

Família Gobipterygidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Gobipipus G. reshetovi Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Gobipteryx G. minuta Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Vescornis V. hebeiensis Cretácico (Aptiense)  

Família Enantiornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Enantiornis E. leali Cretácico (Campaniense)  
Gurilynia G. nessovi Cretácico (Maastrichtiense) Erro al crear miniatura:
Nanantius N. eos Cretácico (Albiense) Erro al crear miniatura:
Wyleyia W. valdensis Cretácico (Berriasiense) Erro al crear miniatura:

Família Alexornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Abavornis A. bonaparti Cretácico (Coniaciense)  
Alexornis A. antecedens Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Explorornis E. nessovi
E. walkeri
Cretácico (Turoniense)  
Incolornis I. silvae
I. martini
Cretácico (Coniaciense)  
Kizylkumavis K. cretacea Cretácico (Campaniense)  
Lenesornis L. maltshevskyi Cretácico (Campaniense)  
Sazavis S. prisca Cretácico Superior  
Zhyraornis Z. kashkarovi Cretácico (Santoniense i Campaniense)  

Euornithes basals

Artícul principal → Euornithes.

El grup Euornithes conté a les aus modernes i tàxons relacionats. Les formes basals encara conserven característiques primitives, com a dents i garres en les ales. En esta llista es mostren els membres d'este clado que no es poden assignar a una categoria més específica.

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Archaeorhynchus A. spathula Cretácico (Aptiense)  
 
Changmaornis C. houi Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Changzuiornis C. ahgmi Cretácico (Aptiense)  
Gargantuavis G. philoinos Cretácico (Campaniense)  
Erro al crear miniatura:
 
Hollanda H. luceria Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Horezmavis H. eocretacea Cretácico (Cenomaniense)  
Iteravis I. huchzermeyeri Cretácico (Barremiense)  
Jianchangornis J. microdonta Cretácico (Aptiense)  
Jiuquanornis J. niui Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Juehuaornis J. zhangi Cretácico (Aptiense)  
Platanavis P. nana Cretácico (Coniaciense)  
Schizooura S. lii Cretácico (Aptiense)  
Schizooura S. lii Cretácico (Aptiense)  
Tingmiatornis T. arctica Cretácico (Turoniense) Erro al crear miniatura:
Erro al crear miniatura:
Vorona V. berivotrensis Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
Xinghaiornis X. lini Cretácico (Aptiense)  
Yumenornis Y. huangi Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Zhongjianornis Z. yangi Cretácico (Aptiense)  

Família Patagopterygidae

Artícul principal → Patagopterygidae.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Alamitornis A. minutus Cretácico (Maastrichtiense)  
Patagopteryx P. deferrariisi Cretácico (Santoniense)   50 centímetros
 

Família Hongshanornithidae

Artícul principal → Hongshanornithidae.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Archaeornithura A. meemannae Cretácico (Hauteriviense)  
 
Hongshanornis H. longicresta Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Longicrusavis L. houi Cretácico (Aptiense)  
Parahongshanornis P. chaoyangensis Cretácico (Aptiense)  
Tianyuornis T. cheni Cretácico (Aptiense)  

Clado Chaoyangiiformes

Este grup solament conté una família, Chaoyangiidae.

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Chaoyangia C. beishanensis Cretácico (Aptiense)  

Clado Songlingornithiformes

Este grup solament conté una família, Songlingornithidae.

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Piscivoravis P. lii Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Songlingornis S. linghensis Cretácico (Aptiense)  
Yanornis Y. martini Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:
Yixianornis Y. grabaui Cretácico (Aptiense)  
Erro al crear miniatura:

Ornituros basals

Artícul principal → Ornituros.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Limenavis L. patagonica Cretácico (Campaniense i Maastrichtiense)  

Família Palintropidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Palintropus P. retusus Cretácico (Maastrichtiense)  

Ambiortiformes

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Ambiortus A. dementjevi Cretácico (Barremiense) Erro al crear miniatura:

Apsaraviformes

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Apsaravis A. ukhaana Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:

Gansuiformes

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Gansus G. yumenensis Cretácico (Aptiense i Albiense)  
 

Ichthyornithiformes

Artícul principal → Ichthyornithiformes.

Família Apatornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Apatornis A. celer Cretácico (Campaniense)  
Guildavis G. tindre Cretácico Superior  
Iaceornis I. marshi Cretácico (Campaniense)  

Família Ichthyornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Ichthyornis I. dispar Cretácico (Turoniense, Coniaciense, Santoniense i Campaniense) Erro al crear miniatura:
 
Erro al crear miniatura:
24 centímetros
 

Hesperornithes

Artícul principal → Hesperornithes.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Chupkaornis C. keraorum Cretácico (Coniaciense i Santoniense) Erro al crear miniatura:
Pasquiaornis P. hardiei
P. tankei
Cretácico (Cenomaniense) Erro al crear miniatura:
Potamornis P. skutchi Cretácico (Maastrichtiense)  

Família Enaliornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Enaliornis E. barretti
E. sedgwicki
E. seeleyi
Cretácico (Albiense) Erro al crear miniatura:

Família Baptornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Baptornis B. advenus
B. varneri
Cretácico (Coniaciense, Santoniense i Campaniense  
Erro al crear miniatura:
Erro al crear miniatura:
 

Família Brodavidae

Artícul principal → Brodavidae.
Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Brodavis B. americanus
B. baileyi
B. mongoliensis
B. varneri
Cretácico (Campaniense i Maastrichtiense) Erro al crear miniatura:
 
Erro al crear miniatura:

Família Judinornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Judinornis J. nogontsavensis Cretácico (Maastrichtiense) Erro al crear miniatura:

Família Hesperornithidae

Gènero Espècies Edat En lo que hui és... Descripció Image
Canadaga C. arctica Cretácico (Maastrichtiense) Erro al crear miniatura:
Fumicollis F. hoffmani Cretácico (Coniaciense, Santoniense i Campaniense)  
Hesperornis H.regalis
H. altus
H. bairdi
H. chowi
H. crassipes
H. gracilis
H. macdonaldi
H. mengeli
H. montana
H. rossicus
Cretácico (Campaniense) Erro al crear miniatura:
 
Erro al crear miniatura:
Erro al crear miniatura:
1,5 metros
Erro al crear miniatura:
Parahesperornis P. alexi Cretácico (Santoniense i Campaniense)  
Erro al crear miniatura:

Subclasse Neornithes

Artícul principal → Neornithes.

El clado Neornithes comprén a totes les aus modernes, aixina com els tàxons relacionats i els seus antepassats.

Odontopterygiformes

Artícul principal → Odontopterygiformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Gigantornis Au Jaganta Terciario Erro al crear miniatura:

 

5 metros d'envergadura.
Odontopteryx Ala Dentada Terciario Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:


Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Pelagornis Au de la Mar Oberta Terciario Erro al crear miniatura:

 

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

7 metros

Gastornithiformes

Artícul principal → Gastornithiformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Gastornis Au de Gastón Terciario Erro al crear miniatura:
Erro al crear miniatura:


Erro al crear miniatura:


Erro al crear miniatura:


 

Erro al crear miniatura:


Erro al crear miniatura:

2 metros d'altura 120 kg
Erro al crear miniatura:
Genyornis Cuaternario Erro al crear miniatura:
 

Anseriformes

Artícul principal → Anseriformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Presbyornis Terciario Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

 

Opisthocomiformes

Artícul principal → Opisthocomiformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Hoazinoides Similar al hoacín Terciario Erro al crear miniatura:
Namibiavis Au de Namíbia Terciario Erro al crear miniatura:

Sphenisciformes

Artícul principal → Sphenisciformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Icadyptes Buceador de Ica Terciario Erro al crear miniatura: 1'5 metros
 
Kairuku Terciario Erro al crear miniatura:
Pachydyptes Buceador Gros Terciario Erro al crear miniatura:
Palaeeudyptes Ping<o>üino antic.</o> Terciario Erro al crear miniatura:

Erro al crear miniatura:

 

 

Erro al crear miniatura:
Perudyptes Terciario Erro al crear miniatura:

Strigiformes

Artícul principal → Strigiformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Ornimegalonyx Gran Au en Garres Cuaternario   20 cm d'altura
 

Accipitriformes

Artícul principal → Accipitriformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Argentavis Au d'Argentina Terciario   6 metros d'envergadura
 
Harpagornis Cuaternario Erro al crear miniatura:
 
Teratornis Au Mònstruo Terciario   75 centímetros
 

Cariamiformes

Artícul principal → Cariamiformes.
Gènero / Espècie Significat Edat En lo que hui és... Descripció Image
Ameginornis Terciario  
Andalgalornis au de Andalgala Terciario  
 
Andrewsornis au de Andrews Terciario  
 
Brontornis Au de Tro Terciario  
 
Devizencia Terciario  
Erro al crear miniatura:
Eleutherornis Au Lliure Terciario Erro al crear miniatura:
Kelenken Terciario   3 metros d'altura
 
Lavocatavis Au de Lavocat Terciario Erro al crear miniatura:
Llallawavis Au Maravella Terciario  
 
Mesembriornis Terciario   1,48 metros d'altura
Paleopsilopterus Ala Nueta Antiga. Terciario Erro al crear miniatura:
Paraphysornis Terciario Erro al crear miniatura:
Erro al crear miniatura:
Patagornis Au de la Patagonia Terciario  
Phorusrhacos Terciario  
 
Physornis Terciario  
Procariama Terciario  
Psilopterus Terciario  
Strigogyps Buitre muçol Terciario Erro al crear miniatura:
 
Titanis Titán Terciario   2'5 metros
 

Referències


Referències